‘จิระพงศ์’ ผอ.การท่าเรือฯ ป้ายแดง กาง 3 ภารกิจใหญ่ เร่งปลดล็อกแหลมฉบังเฟส 3-ลุย AI แก้รถติดท่าเรือ-วางอนาคตท่าเรือกรุงเทพ

“จิระพงศ์” ผอ.การท่าเรือฯ ป้ายแดง ประกาศเร่งเครื่อง 3 ภารกิจหลัก ดันแหลมฉบังเฟส 3 เคลียร์ปมถมทะเล-ส่งมอบพื้นที่ F1-F2 ตั้งเป้า 3-6 เดือนเห็นทิศทางชัดเจร พร้อมใช้ AI เชื่อมข้อมูลเรือบริหารคิวรถบรรทุก แก้ปัญหาจราจร ย้ำอนาคต “ท่าเรือคลองเตย” ยังไม่ฟันธงย้ายหรือปิด เดินหน้าศึกษารอบด้าน มุ่งลดต้นทุนโลจิสติกส์ประเทศ หนุนเชื่อมโยงขนส่งหลายรูปแบบ ยันให้ความสำคัญพนักงาน หวังสร้างความสุขการทำงาน

นายจิระพงศ์ เทพพิทักษ์ ผู้อำนวยการการท่าเรือแห่งประเทศไทย (กทท.) คนใหม่ เปิดเผยภายหลังลงนามสัญญาจ้าง ผอ.การท่าเรือฯ คนที่ 20 วันนี้ (13 พ.ย. 2569) ว่า ตนมีแผนดำเนินการ 3 นโยบายหลัก ประกอบด้วย 1.การเร่งรัดโครงการพัฒนาท่าเรือแหลมฉบัง ระยะที่ 3 เป็นภารกิจอันดับแรกตามนโยบายของ นายพิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม เนื่องจากเป็นโครงการที่กำหนดขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศในระยะยาว

ทั้งนี้ แนวทางการดำเนินการ คือ การแก้อุปสรรคทีละประเด็นอย่างเป็นระบบ ร่วมกับหน่วยงานและคู่สัญญาที่เกี่ยวข้อง โดยติดตามความคืบหน้าอย่างใกล้ชิด และลงไปแก้ปัญหาถึงหน้างาน เพื่อให้โครงการเดินหน้าได้ตามเป้าหมาย โดยเฉพาะการแก้ไขปัญหาโครงการถมทะเลและการส่งมอบพื้นที่ท่าเทียบเรือ F1 และ F2 หลังจากก่อนหน้านี้ กทท. ได้มีการหารือระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาแล้วประมาณ 1-2 ครั้ง โดยเริ่มมีการพิจารณาแนวทางว่าจะดำเนินการต่อไปอย่างไร แต่เนื่องจากเพิ่งเข้ารับตำแหน่งเป็นวันแรก จึงต้องขอเวลาศึกษารายละเอียดทั้งหมดก่อน เพื่อให้เห็นข้อเท็จจริงและแนวทางดำเนินงานอย่างชัดเจน

… เดินหน้าพัฒนาแหลมฉบังเฟส 3 เต็มสูบ …

นายจิระพงศ์ กล่าวต่อว่า สิ่งสำคัญคือโครงการพัฒนาท่าเรือแหลมฉบัง ระยะที่ 3 จะต้องเดินหน้าต่อไปให้ได้ โดยต้องดำเนินการภายใต้กระบวนการที่ถูกต้องตามกฎหมาย มีผู้รับผิดชอบอย่างชัดเจน และไม่ทำให้ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเสียประโยชน์ ส่วนกรอบเวลาการแก้ไขปัญหานั้น ในเบื้องต้นต้องการให้ดำเนินการโดยเร็วที่สุด โดยภายใน 3-6 เดือนน่าจะเห็นทิศทางได้ชัดเจนว่าจะสามารถเดินหน้าไปในแนวทางใด แต่การจะสรุปปัญหาให้ยุติอย่างสมบูรณ์อาจต้องใช้เวลามากกว่านั้น

ทั้งนี้ เนื่องจากท้ายที่สุดอาจจำเป็นต้องเข้าสู่กระบวนการแก้ไขสัญญา ซึ่งต้องผ่านการพิจารณาจากหลายหน่วยงาน โดยเฉพาะสำนักงานคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (สกพอ. หรือ EEC) คณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (กพอ.) และอาจต้องเสนอคณะรัฐมนตรี (ครม.) พิจารณาตามขั้นตอน จึงไม่สามารถกำหนดได้ว่าจะเสร็จสิ้นภายในระยะเวลา 1 ปีหรือไม่ แต่จะพยายามเร่งรัดให้เร็วที่สุด

ส่วนกรณีภาคเอกชนมีข้อเรียกร้องเกี่ยวกับการส่งมอบพื้นที่ล่าช้า และอาจเรียกค่าเสียหายหรือค่าปรับจาก กทท. นั้น ขณะนี้ยังอยู่ระหว่างการพูดคุยและต้องตรวจสอบรายละเอียดอย่างรอบด้าน โดยเฉพาะข้อเท็จจริงเกี่ยวกับความล่าช้าและเงื่อนไขตามสัญญา ซึ่งต้องพิจารณาหลักฐานให้ชัดเจนก่อนตัดสินใจว่าจะดำเนินการอย่างไร ขณะที่ ประเด็นข้อเรียกร้องค่าเสียหายประมาณ 4,000 ล้านบาทนั้น ยังไม่สามารถสรุปได้ว่าจะต้องชำระหรือไม่ เพราะต้องพิสูจน์ข้อเท็จจริงและความเสียหายที่เกิดขึ้นจริง ไม่ใช่พิจารณาจากตัวเลขที่ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเรียกร้องเพียงอย่างเดียว อย่างไรก็ตามการแก้ไขปัญหาจะต้องดำเนินการอย่างเป็นระบบ หากจะพิจารณาความรับผิดหรือกล่าวโทษฝ่ายใด จำเป็นต้องมีหลักฐานชัดเจน ทั้งในส่วนของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและที่ปรึกษาโครงการ เพื่อให้การดำเนินการเป็นไปตามข้อเท็จจริงและหลักเกณฑ์ที่ถูกต้อง

… ลุยใช้ AI แก้จราจรท่าเรือแหลมฉบัง …

นายจิระพงศ์ กล่าวอีกว่า สำหรับภารกิจที่ 2 คือ การยกระดับการจราจรหน้าท่าเรือ ด้วยประสบการณ์ด้านทางหลวง เนื่องจากมองว่าการแก้ปัญหาจราจรบริเวณท่าเรือแหลมฉบังต้องมองทั้งระบบ ตั้งแต่โครงข่ายถนนเข้าสู่ท่าเรือ การจัดคิวและนัดหมายรถบรรทุก ไปจนถึงการเชื่อมต่อระบบราง แม้สถานการณ์จะปรับตัวดีขึ้นตามลำดับ แต่จะต่อยอดให้การขนส่งสินค้าเข้าออกท่าเรือมีความคล่องตัวอย่างยั่งยืน ทั้งนี้ ได้เริ่มหารือกับผู้ประกอบการท่าเรือบางส่วนแล้ว และเห็นว่าการแก้ไขปัญหาจำเป็นต้องดำเนินการให้ครอบคลุมทุกมิติ เนื่องจากพื้นที่ท่าเรือแหลมฉบังมีผู้ประกอบการหลายรายและมีท่าเทียบเรือหลายแห่ง แต่ละแห่งต่างมีข้อมูลการให้บริการและข้อมูลเรือของตนเองอยู่แล้ว จึงต้องนำข้อมูลทั้งหมดมาเชื่อมโยงกัน เพื่อให้สามารถบริหารจัดการระบบขนส่งได้อย่างมีประสิทธิภาพ

แนวทางหนึ่งที่อยู่ระหว่างการหารือ คือ การรวบรวมข้อมูลเรือจากผู้ประกอบการท่าเรือทุกแห่ง และนำเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) เข้ามาช่วยบริหารจัดการการเข้า-ออกของรถบรรทุก โดยหากสามารถเชื่อมโยงข้อมูลได้ครบถ้วน จะทำให้ทราบว่ารถบรรทุกแต่ละคันจะเข้าไปใช้บริการท่าเรือแห่งใด ในช่วงเวลาใด และต้องใช้เวลานานเท่าใด ซึ่งจะช่วยวางแผนการเดินรถ ลดปัญหารถบรรทุกกระจุกตัว และทำให้การบริหารจัดการจราจรโดยรอบท่าเรือมีความคล่องตัวมากขึ้น” นายจิระพงศ์ กล่าว

… ศึกษาบริบท ‘ท่าเรือกรุงเพท’ ก่อนเคาะย้ายหรือไม่ย้าย …

3.การใช้ศักยภาพท่าเรือกรุงเทพ และท่าเรือภูมิภาคที่มีให้เกิดประโยชน์สูงสุด โดยท่าเรือกรุงเทพจะมุ่งเพิ่มประสิทธิภาพการให้บริการ และพัฒนาการใช้ประโยชน์พื้นที่อย่างเหมาะสม โดยคำนึงถึงผู้ประกอบการและชุมชนโดยรอบ ส่วนท่าเรือพาณิชย์เชียงแสน ท่าเรือเชียงของ และท่าเรือระนอง จะผลักดันการใช้โครงสร้างพื้นฐานที่มีอยู่ให้เต็มศักยภาพ เพิ่มปริมาณสินค้า เชื่อมโยงการค้าชายแดนกับประเทศเพื่อนบ้าน และขยายโอกาสสู่ตลาดเอเชียใต้ผ่านท่าเรือระนอง เพื่อเพิ่มทางเลือกการขนส่งให้ผู้ประกอบการ และสร้างการเติบโตทางเศรษฐกิจในแต่ละภูมิภาค

สำหรับแนวคิดการย้ายท่าเรือกรุงเทพไปยังท่าเรือแหลมฉบังนั้น ยังไม่ควรสรุปว่า จะต้องย้ายหรือไม่ย้ายทั้งหมด แต่ต้องพิจารณาจากบริบทและสภาพเศรษฐกิจการขนส่งที่เปลี่ยนแปลงไป โดยต้องศึกษาว่า ปัจจุบันท่าเรือกรุงเทพใช้พื้นที่มากน้อยเพียงใด มีสินค้าประเภทใดเข้ามาใช้บริการ และสินค้าที่ผ่านท่าเรือมีจุดหมายปลายทางอยู่ที่ใดบ้าง เพราะการพิจารณาความเหมาะสมต้องมองถึงระบบโลจิสติกส์โดยรวมด้วย ซึ่งการตัดสินใจ จึงต้องมองทั้งผลประโยชน์ของ กทท. และผลประโยชน์ของประเทศในภาพรวม

ขณะเดียวกัน บางเรื่องอาจจำเป็นต้องปรับลดหรือถอยคนละก้าว เพื่อให้ประเทศสามารถเดินหน้าต่อไปได้ โดยย้ำว่าประโยชน์ระดับประเทศต้องเป็นเป้าหมายสูงสุด นอกจากนี้ ยังรวมถึงการรับฟังความต้องการของชุมชนทั้ง 26 ชุมชนบริเวณคลองเตย ที่จะต้องเข้าไปศึกษารายละเอียดและรับฟังความต้องการของแต่ละชุมชนอย่างจริงจัง เนื่องจากแต่ละพื้นที่มีบริบทและความต้องการแตกต่างกัน จึงไม่สามารถกำหนดแนวทางเดียวกันโดยไม่พิจารณาข้อมูลของแต่ละแห่งได้

หากท่าเรือกรุงเทพยังเป็นจุดให้บริการที่ช่วยให้การขนส่งสินค้าไปยังจุดหมายปลายทางใกล้ขึ้น ลดระยะทางการขนส่งทางรถยนต์ และช่วยลดต้นทุนให้แก่ผู้ประกอบการ ก็อาจยังมีประโยชน์ต่อระบบเศรษฐกิจ แต่จะต้องคงขนาดและบทบาทไว้มากน้อยเพียงใด จำเป็นต้องศึกษาข้อมูลให้รอบด้านก่อน โดยยืนยันว่าไม่ได้มีธงว่าจะต้องปิดท่าเรือกรุงเทพทั้งหมด หรือจะต้องคงรูปแบบเดิมไว้ แต่จะพิจารณาจากข้อเท็จจริงและประโยชน์ในภาพรวมของประเทศเป็นสำคัญ”

นายจิระพงศ์ กล่าว

นาจจิระพงศ์ กล่าวต่ออีกว่า ขณะที่ การพัฒนาพื้นที่เชิงพาณิชย์ของท่าเรือกรุงเทพนั้น จะเน้นการใช้ประโยชน์จากพื้นที่ให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด แต่ต้องรอศึกษารายละเอียดก่อนว่าหากมีการปรับเปลี่ยนบทบาทของท่าเรือแล้ว จะมีพื้นที่เหลืออยู่ในขนาดเท่าใด สามารถพัฒนาเป็นกิจกรรมประเภทใดได้บ้าง รวมถึงต้องรับฟังความคิดเห็นของชุมชนโดยรอบ เนื่องจากการดำเนินโครงการใด ๆ จำเป็นต้องให้ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องรับทราบและมีส่วนร่วม รวมถึงแผนพัฒนาพื้นที่เชิงพาณิชย์ที่จัดทำไว้ก่อนหน้านี้ จะต้องนำกลับมาทบทวนควบคู่กับการพิจารณาสมมติฐานเดิมที่ใช้จัดทำแผน และบริบทของโลกที่เปลี่ยนแปลงไป เพื่อประเมินว่าแผนเดิมยังมีความเหมาะสมหรือไม่ โดยยังไม่มีแนวคิดที่จะรื้อแผนทั้งหมด หรือกำหนดไว้ล่วงหน้าว่า จะต้องพัฒนาเป็นอาคารชุดหรือคอนโดมิเนียมตามแนวทางที่เคยมีการเสนอไว้ แต่ต้องพิจารณาจากข้อมูลและข้อเท็จจริงก่อน

… “ต้องการให้พนักงาน กทท. มีความสุข“ …

นอกจากนี้ ตนได้ให้ความสำคัญกับการดูแลพนักงานเป็นลำดับต้น ทั้งความมั่นคงในอาชีพ สิทธิและสวัสดิการที่เป็นธรรม และสภาพแวดล้อมการทำงานที่ดี พร้อมเปิดช่องทางให้พนักงานทุกระดับสะท้อนปัญหาจากการปฏิบัติงานได้โดยตรง และจะลงพื้นที่พบปะพนักงานในท่าเรือทุกแห่ง เพื่อนำปัญหาจากหน้างานไปสู่การแก้ไขอย่างเป็นรูปธรรม เนื่องจากมองว่า การทำให้บุคลากรมีความสุขในการทำงาน ย่อมส่งผลต่อทั้งตัวบุคลากรและองค์กร จึงต้องสร้างสภาพแวดล้อมที่ทำให้ทุกคนอยากมาทำงาน สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้อย่างเต็มที่ และกลับไปใช้ชีวิตกับครอบครัวอย่างมีความสุข ซึ่งถือเป็นพื้นฐานสำคัญในการขับเคลื่อน กทท. ให้เติบโตและพัฒนาต่อไป

“ผมไม่ได้มาเพื่อเปลี่ยนทุกอย่างหรือเริ่มต้นใหม่ กทท. มีรากฐานที่แข็งแรงและมีบุคลากรที่มีความสามารถอยู่แล้ว หน้าที่ของผมคือทำให้งานสำคัญเดินหน้าได้ และต่อยอดสิ่งที่ดีอยู่แล้วให้ดียิ่งขึ้น ท่าเรือจะก้าวไปได้ไกลเพียงใด ขึ้นอยู่กับคนในองค์กร เมื่อพนักงานมีความมั่นใจและมีกำลังใจ ผู้ประกอบการและประเทศจะได้รับประโยชน์ตามมา” นายจิระพงศ์ กล่าว

… ยกระดับโลจิสติกส์ของประเทศ …

นายจิระพงศ์ กล่าวต่อว่า แนวทางการพัฒนาระบบโลจิสติกส์ของประเทศจะต้องให้ความสำคัญกับการเชื่อมโยงการขนส่งหลายรูปแบบ ไม่พึ่งพาการขนส่งทางถนนเป็นหลักเหมือนที่ผ่านมา โดยตั้งใจผลักดันให้มีการขนส่งสินค้าทางรางและทางน้ำเพิ่มมากขึ้น เพราะการเปลี่ยนรูปแบบการขนส่งไปสู่ระบบรางและทางน้ำจะช่วยลดจำนวนรถบรรทุกที่เข้าสู่ท่าเรือแหลมฉบัง รวมถึงลดปริมาณรถที่เข้าสู่ท่าเรือกรุงเทพ ซึ่งจะช่วยบรรเทาปัญหาการจราจรในกรุงเทพฯ ไปพร้อมกัน ทั้งนี้ การเพิ่มสัดส่วนการขนส่งทางรางและทางน้ำจะช่วยลดต้นทุนการขนส่งสินค้า เมื่อผู้ประกอบการมีต้นทุนโลจิสติกส์ลดลง ก็จะส่งผลดีต่อราคาสินค้าที่ส่งต่อไปยังผู้บริโภคในท้ายที่สุด โดยเป้าหมายเบื้องต้นในช่วง 4 ปีของการดำรงตำแหน่ง คือการผลักดันให้ระบบขนส่งสินค้าของประเทศมีประสิทธิภาพมากขึ้น และลดต้นทุนโลจิสติกส์ภายในประเทศให้ได้มากที่สุด

ในช่วงเริ่มต้นการทำงานยังไม่ได้กำหนดกรอบเวลาตายตัวว่าจะต้องเห็นผลงานเป็นรูปธรรมภายในกี่เดือน แต่จะเร่งศึกษาปัญหาที่สะสมมาเป็นเวลานาน โดยเฉพาะปัญหาท่าเรือแหลมฉบังที่ผ่านการดำเนินงานและเปลี่ยนแปลงแนวทางมาแล้วหลายช่วง จนบางโครงการยังไม่สามารถเดินหน้าได้ตามเป้าหมาย จึงต้องกลับไปตรวจสอบว่าอะไรเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดความล่าช้า และแยกประเด็นที่สามารถดำเนินการได้ทันทีหรือ Quick Win ออกมาผลักดันก่อน” นายจิระพงศ์ กล่าว