เปิดเวทีสัมมนาความปลอดภัยทางถนนระดับชาติ ครั้งที่ 17 ผนึกภาครัฐ-เอกชน-ภาคีเครือข่าย เดินหน้าแก้ปัญหาครอบคลุมทั้งคน รถ ถนน ชู 4 มิติยกระดับการบริหารจัดการ คุ้มครองเด็กและเยาวชน ใช้เทคโนโลยีลดความเสี่ยง และเข้มบังคับใช้กฎหมาย ตั้งเป้าลดผู้เสียชีวิตเหลือไม่เกิน 8,474 คน ภายในปี 2570
วันนี้ (19 พฤศจิกายน 2569) เวลา 09.00 น. นายสิริพงศ์ อังคสกุลเกียรติ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม เป็นประธานเปิดการสัมมนาวิชาการระดับชาติด้านความปลอดภัยทางถนน ครั้งที่ 17 Unlocking Safe Cities : ปลดล็อกถนนปลอดภัย เพื่อเมืองที่ปลอดภัย พร้อมปาฐกถาพิเศษหัวข้อ “Unlocking Safe City : city and Transportation“ โดยมี นายสืบพงษ์ ไพศาลวัฒนา ที่ปรึกษาด้านเศรษฐกิจการขนส่งทางบก รักษาราชการแทนรองปลัดกระทรวงคมนาคม นายสรพงศ์ ไพฑูรย์พงศ์ อธิบดีกรมการขนส่งทางบก ผู้บริหารหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน ผู้แทนฝ่ายนิติบัญญัติผู้แทนองค์การระหว่างประเทศ ผู้ทรงคุณวุฒิ ภาคีเครือข่ายด้านความปลอดภัยทางถนน เข้าร่วมงาน ณ ศูนย์การประชุมอิมแพ็ค ฟอรั่ม เมืองทองธานี

นายสิริพงศ์ กล่าวว่า ในปี 2568 ประเทศไทยมีผู้เสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนน 16,078 คน เฉลี่ย 44 คนต่อวัน (ชั่วโมงละ 2 คน) แม้ตัวเลขดังกล่าวลดลงจากปี 2567 ร้อยละ 8 แต่ยังเป็นความสูญเสีย ที่สังคมไทยไม่ควรมองว่าเป็นเรื่องปกติ ขณะเดียวกันประเทศไทยมีเป้าหมายตามแผนแม่บทความปลอดภัยทางถนน พ.ศ. 2565 – 2570 ที่จะลดอัตราการเสียชีวิตให้เหลือไม่เกิน 12 คนต่อประชากรหนึ่งแสนคน หรือในหนึ่งปีต้องมีผู้เสียชีวิตไม่เกิน 8,474 คน ภายในปี 2570 ยังไม่รวมยอดผู้บาดเจ็บสาหัสจากอุบัติเหตุทางถนนหรือพิการ ทั้งนี้ จากข้อมูลบริษัท กลางคุ้มครองผู้ประสบภัยจากรถ จำกัด เฉพาะในปี 2568 สูงถึง 863,387 ราย พิการทุพพลภาพ 172 ราย ซึ่งเป็นเป้าหมายที่ท้าทายและเหลือเวลาอีกไม่นาน ดังนั้น จึงไม่เพียงว่าจะรณรงค์เพิ่มขึ้นอย่างไร แต่ต้องคิดว่าอะไรคืออุปสรรคที่ทำให้ยังเกิดผลได้ไม่เต็มที่ และจะร่วมกันปลดล็อกอุปสรรคนั้นอย่างไร ความปลอดภัยทางถนน จึงเป็นความท้าทายสำคัญที่ต้องขับเคลื่อนอย่างต่อเนื่อง ทั้งการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน การออกแบบถนนให้ปลอดภัย การยกระดับมาตรฐานยานพาหนะและระบบขนส่งสาธารณะ การกำกับดูแลผู้ประกอบการขนส่ง ตลอดจนความปลอดภัยในการเดินทางของเด็กและเยาวชน ต้องพัฒนาระบบคมนาคมที่ให้ความสำคัญกับความปลอดภัยของชีวิตประชาชนควบคู่กับประสิทธิภาพในการเดินทาง
นายสิริพงศ์ กล่าวต่อว่า กระทรวงคมนาคม มองการปลดล็อกผ่านสามองค์ประกอบสำคัญ ได้แก่ “คน รถ และถนน” กล่าวคือ คนขับ ต้องมีความรู้ ทักษะ และความพร้อมก่อนเดินทาง รถต้องได้มาตรฐานและผ่านการตรวจสอบความปลอดภัย ส่วนถนนต้องได้รับการออกแบบ บำรุงรักษา และจัดการ จุดเสี่ยงอย่างเหมาะสมทั้งสามด้านต้องทำงานร่วมกัน ไม่ใช่แยกแก้ไขเฉพาะด้านใดด้านหนึ่ง คำว่า “ปลดล็อก” ในงานสัมมนาครั้งนี้ จึงหมายถึงการแก้ข้อจำกัดและเชื่อมการทำงานของหลายหน่วยงานให้เกิดผลภายใต้เป้าหมายร่วมกันผ่านประเด็นสำคัญ 4 ด้าน ดังนี้
ด้านแรก คือ การปลดล็อกกลไกการบริหารจัดการและการทำงานร่วมกันต้องเชื่อมโยงนโยบายระดับชาติไปสู่จังหวัด อำเภอ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และชุมชน ให้มีเจ้าภาพรับผิดชอบชัดเจน ใช้ข้อมูลความเสี่ยงที่มีคุณภาพ จัดสรรงบประมาณและทุนวิจัยให้ตอบโจทย์จริง นำผลการศึกษาไปปรับปรุงมาตรฐานถนนและระบบขนส่ง พร้อมติดตามผลอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะช่วงเปลี่ยนผ่านจากแผนแม่บท ความปลอดภัยทางถนน ฉบับที่ 5 ไปสู่การเตรียมแผนฉบับต่อไป ในปี 2569 โดยนายกรัฐมนตรี นายอนุทิน ชาญวีรกูล ได้มอบนโยบายแนวทางการปฏิบัติงาน เพื่อลดอุบัติเหตุทางถนน ให้ทำตามเป้าหมายหลักที่ทำมาตลอด คือ ลดจำนวนอุบัติเหตุ ผู้บาดเจ็บ และผู้เสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนน โดยเน้นรณรงค์ลดสาเหตุหลัก คือ การดื่มสุรา และการพักผ่อนไม่เพียงพอ เพื่อให้ช่วงเทศกาลมีความปลอดภัยสูงสุดต่อผู้ใช้รถใช้ถนน
ด้านที่สอง คือ การปลดล็อกพลังสังคมและการลงทุนเพื่อเด็กและเยาวชน การเดินทางไปโรงเรียนต้องปลอดภัย รถรับส่งนักเรียนต้องมีมาตรฐาน เด็กต้องมีพื้นที่เดินและใช้ถนนอย่างปลอดภัย และเยาวชนต้องไม่ใช่เพียงผู้รับการรณรงค์ แต่ควรเป็นผู้ร่วมออกแบบข้อเสนอและติดตามผล สำหรับกระทรวงคมนาคมให้ความสำคัญกับการยกระดับความปลอดภัยของรถรับส่งนักเรียน โดยมอบให้กรมการขนส่งทางบก บูรณาการความร่วมมือกับกระทรวงศึกษาธิการ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อผลักดันให้รถรับส่งนักเรียนเข้าสู่ระบบกำกับดูแลที่มีมาตรฐาน และดำเนินมาตรการเชิงรุกเพื่อบูรณาการขับเคลื่อนนโยบายการยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยของรถรับส่งนักเรียน

ด้านที่สาม คือ การปลดล็อกการเดินทางที่ปลอดภัยให้ทันต่อความเปลี่ยนแปลงทั้งความปลอดภัยในการเดินทางที่เกี่ยวข้องกับการทำงาน การเปลี่ยนผ่านสู่ยานยนต์ไฟฟ้า มาตรฐานรถและเทคโนโลยีใหม่ การใช้ข้อมูลและ AI เฝ้าระวังความเสี่ยง ตลอดจนบทบาทของธุรกิจและระบบประกันภัย ความก้าวหน้า ทางเทคโนโลยีจะมีคุณค่าอย่างแท้จริง กระทรวงคมนาคมให้ความสำคัญกับการพัฒนาระบบขนส่งที่ปลอดภัย เข้าถึงได้และตอบสนองต่อความต้องการของประชาชนทุกกลุ่ม ทำให้ระบบขนส่งสาธารณะเป็นทางเลือกที่ประชาชนเชื่อมั่น ทั้งความปลอดภัย ความพร้อมของรถและพนักงานขับรถ การบริหารเวลาเดินทาง และการรองรับผู้โดยสารให้เพียงพอ เพราะเมื่อประชาชนมีทางเลือกเดินทางที่ปลอดภัยและเข้าถึงได้ จะสามารถ ลดความจำเป็นในการขับรถส่วนบุคคลได้
ด้านที่สี่ คือ การปลดล็อกมาตรการป้องปรามและการบังคับใช้กฎหมายให้มีประสิทธิผล ทั้งการป้องกันและจัดการปัญหาเมาแล้วขับ การพิจารณาปรับปรุงบทลงโทษให้เหมาะสม การแก้ข้อจำกัดของกระบวนการคดีปรับเป็นพินัยและการจัดการความเร็ว ด้วยการบังคับใช้กฎหมายควบคู่กับการออกแบบถนนที่ปลอดภัย กฎหมายจะสร้างความเชื่อมั่นได้ เมื่อประชาชนเห็นว่ามีการตรวจพบการกระทำผิดได้จริง มีการดำเนินการอย่างรวดเร็ว เป็นธรรม และเสมอภาค ไม่ใช่อาศัยเพียงการเพิ่มความรุนแรงของบทลงโทษ ในส่วนของกระทรวงคมนาคม การกำกับมาตรฐานยานพาหนะ การออกใบอนุญาตขับขี่ และการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านถนน ต้องเชื่อมโยงกับมาตรการบังคับใช้กฎหมายอย่างมีประสิทธิภาพ และพร้อมประสานความร่วมมือกับสำนักงานตำรวจแห่งชาติ หน่วยงานในกระบวนการยุติธรรม และภาคีเครือข่าย เพื่อสนับสนุนมาตรการความปลอดภัยทางถนนให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม

“เมืองที่ปลอดภัยไม่ได้เกิดขึ้นจากถนนสายใดสายหนึ่งที่ปลอดภัยเท่านั้น แต่เกิดจากการทำให้ทุกการเดินทาง ทุกชุมชน และทุกหน่วยงาน ร่วมรับผิดชอบต่อชีวิตของผู้คนได้อย่างเป็นรูปธรรม ขอให้ ทุกฝ่ายร่วมกันเปลี่ยนจากการทำงานแยกส่วนไปสู่การลงมือทำร่วมกัน เปลี่ยนจากการแก้ปัญหาหลังเกิดเหตุ ไปสู่การป้องกันความสูญเสียตั้งแต่ต้นทาง และเปลี่ยนคำว่า “ปลดล็อก” ให้เป็นผลสำเร็จที่ประชาชนสัมผัสได้” นายสิริพงศ์ กล่าวในช่วงท้าย